توجیهاتی بدتر از گناه ! ( نقدی بر جوابیه زنستان )
یاداشت " تمسخر و توهین به مردان یا دفاع از حقوق زنان ؟ " همانطور که انتظار می رفت با حاشیه ها و نقطه نظرات بسیاری مواجه شد تا آنجا که امروز نشریه زنستان جوابیه ای را به قلم کسی که تصور می کنم طراح این تصویر باشد در دفاع از طرح صفحه اول و نقد جریان مردسالار حاکم و ... منتشر کرد !
من حقیقتا وقتی جوابیه را خواندم تا مدت ها فقط حسرت می خوردم از این توانایی بالا در استدلال و از بیان این همه دلایل بسیار قوی !! جوابیه زنستان یاداشتی است پر از خشم ، احساس ، بیراهه گویی و آسمان و ریسمان به هم بافتن که از موقعیت پست و غیر انسانی انسان ها و مشاهده کودکان گرسنه در آفریقا، زنان و کودکان جنگ های دوردست ها تا معادلات قدرت حاکم در رابطه " سوژه ی بیننده و فاعل" و" ابژه " و .... در آن دیده می شود !
اما تنها این را بگویم که این یاداشت خود سراسر پر از توهین به زنان است که تنها به یک نمونه کوچک آن اشاره می کنم . این خانم جوابیه نویس در ابتدای یاداشت خود فرموده اند : " " تصویر روی جلد شماره 26، انتقادی آشکار به شرایط و فضای جامعه ایست که در آن افراد به موجوداتی صرفا غریزی و شهوانی تقلیل داده شده اند. در واقع، کاریکاتوری است از این موقعیت پست و غیر انسانی که انسان ها را به موجوداتی بی روح، بی منطق و سرگردان تبدیل می کند و از آن ها می خواهد بدون بهره گیری از عقل و عاطفه، با چشمانی بسته بر حقایق و وضعیت اسف بار جامعه شان، به زندگی ای غیر انسانی و پست تن دهند. " "
با توجه به انتقادات خیلی روشنفکرانه ای ایشان و بیان اینکه تصویر ، انتقادی به موقعیت های پست و غیر انسانی " انسانها " است و با توجه به اینکه در این تصویر دو مرد را در آن حالت نشان می دهد می توان نتیجه گیری کرد که از نظر این دوستان انسانها برابر است با مردها !
از این اشکالات محتوایی که در این جوابیه فراوان است و درباره اشکالات فرمی تنها به این دوست طراح باید بگویم که تصور می کنم بهتر باشد اطرافیان ایشان چندین کاریکاتور بهشان نشان دهند تا فرق بین کاریکاتور و عکسی که با دانش نقاشی مهد روی آن کار شده است را بهتر بدانند ! و باید بگویم تصور می کنم زمان آن گذشته است که با بکار بردند واژگان به اصطلاح تخصصی مانند کلیشه شکنی ، ابژه ، رابطه سوژه و فاعل و ... سر ما را به گیجی ببرند که ما از این رنگها و حناها هزاران دیده ایم !
در ادامه برای مطالعه بیشتر نظران دیگر دوستان پیشنهاد می کنم که به لینک این یاداشت در راز نو و به لینک این یاداشت در سایت بالاترین مراجعه کنید !
در اینجا تنها به یاداشت دوست نادیده ای اشاره می کنم که در قسمت نظرات این مطلب در سایت بالاترین این یاداشت را نوشته اند که حقیقتا آن را پر از نکاتی دیدم که برای من هم بسیار قابل تامل است :
" " دوستان عزیزی که این کارتون را توهین آمیز ندانسته اید و یا به نحوی از آن دفاع نموده اید ! خوتان خوب میدانید که تشبیه انسان به حیوانات مختلف ، معانی مختلفی دارد و این تشبیه تنها به صرف اینکه مشبه به یک حیوان است الزامن توهین آمیز نیست ! چه بسا تعریف نیز باشد . مثال عرض میکنم : اگر به شخص شجاعی بگویند مثل شیر ، آیا او حس میکند به او توهین شده است ؟ آیا تنها به صرف اینکه به یک حیوان تشبیه شده است او احساس توهین می کند ؟ مسلما نه ! چرا که خود او نیز خوب میداند که وجه بارز شیر شجاعت و جنگاوری اوست . یا اگر به انسان بسیار درشت اندامی بگویند مثل فیل است ، آیا او احساس می کند به او توهین شده ؟ مسلما نه ! چون خود او نیز میداند که وجه بارز فیل ، اندام عظیم و با شکوه آن است . و به همین دلیل هم وقتی به زنی بگویند مثل ماهی مسلما او به دلیل تعداد کم سلول های عصبی ماهی احساس توهین نمیکند و آنرا تعریفی در بیان اندام متناسب و موزون خود میداند . همانطور که آن مردان از وجود شیر یا فیل احساس خون ریزی و بی رحمی و یا بینی دراز و تنبلی را برداشت نکردند .
دوستان عزیز ! در هر تشبیهی عنصری وجود دارد به نام وجه شبه که عنصر تعیین کننده ارتباط بین مشبه و مشبه به است . شما به ما بگویید که وجه شبه این کارتون که میفرمایید توهین کننده نبوده است ، بلکه نشانه تعریف است چیست ؟
و گرنه هر مردی حق دارد خانم های فمینیست زنستان را زنانی تصور کند که از سر ضعف و ناتوانی ، تن به ادبیات لمپن و فحاشی و تمسخر داده اند . یاد کتابی افتادم که سالها پیش درباره تاریخچه ی مبارزات فمینیستها میخواندم که در آن کتاب ، به گروه هایی اشاره شده بود که به دلیل آنکه رابطه زناشویی را رابطه ای نابرابر می دیدند حاضر به ازدواج نشده بودند و پس از گذشت سالها تبدیل به پیر دخترانی شده بودند که حتی پیروان معتدل تر آنها ( که ازدواج کرده بودند ) نیز از آنها ( که مبتلا به بیماری روانی مرد گریزی و مرد ستیزی شده بودند ) می گریختند . تاریخ دوباره تکرار میشود ... " "














